Οι συγγραφείς οφείλουν να μιλούν;

Αναστασία μου, όλοι προσωπικές πεποιθήσεις εκφράζουμε εδώ και (ευτυχώς!) μπορεί να διαφωνούμε σε κάποιες περιπτώσεις. Επειδή απάντησα στο σχόλιό σου παραπάνω, ήθελα να διευκρινίσω ότι, εκ μέρους μου τουλάχιστον, δεν υπήρχε καμία πρόθεση ούτε ειρωνείας ούτε επίθεσης.
 
Αναστασία μου και γω με τη σειρά μου θα σου ζητήσω να απαντήσεις, γιατί όσοι συμμετείχαμε τελευταία στη συζήτηση, εκφράσαμε καθαρά προσωπικές απόψεις και, όπως είπα παραπάνω, απολύτως σεβαστές. Και επειδή είμαστε ειδικά ένα τέτοιο φόρουμ, είναι ωραίο να επιχειρηματολογούμε και, ναι, να διαφωνούμε! Μην θυμώνεις, κανείς δεν σε ειρωνεύτηκε ή σου επιτέθηκε...

(δες και το π.μ σε παρακαλώ).
 
Αναστασία, θέλω να πιστέψεις ότι δεν σε ειρωνεύτηκα ούτε μια στιγμή. Και τη δικιά σου ειρωνεία για το νετ που εγώ έχω και άλλοι δεν έχουν, όπως είδες την προσπέρασα χωρίς σχόλιο, για να συνεχίσουμε την κουβέντα ήρεμα και ωραία.

Κάνουμε απλά μια συζήτηση. Το ότι έχουμε διαφορετικές απόψεις δεν σημαίνει ότι ειρωνευόμαστε ο ένας τον άλλον.
 
Εγω αλλο θελω να παρατηρησω. Αντε πες και βγηκαν στην τηλεοραση... θα κατσει κανεις να τους ακουσει; Το πιο πιθανον ειναι να πει ο μεσος τηλεθεατης ''Τι μας λεει τωρα κι αυτος, μωρε!'', να αλλαξει καναλι και να δει κανενα ριαλιτι. Αν θελει να πει κατι ενας συγγραφεας, να δωσει κουραγιο στους συνανθρωπους του , ο καλυτερος τροπος για να το κανει ειναι μεσα απο το εργο του, θα εκτιμηθει περισσοτερο απο το να βγει στα παραθυρα και να εχει τον Καψη δπλα του.
 
Χρυς, θα ήθελα πολύ να μας πεις τι ακριβώς διάβασες στο Νετ, ποιούς δύο συγγραφείς εννοείς και μήπως στο μεταξύ βρήκες και άλλες ανάλογες περιπτώσεις.

Ιαβέρη, γενικά οι συγγραφείς στηλιτεύουν τα κακώς κείμενα στην κοινωνία, την άνιση κατανομή του πλούτου, αλλά δεν έχουν την δύναμη να αλλάξουν τίποτε. Η κοινωνία θέλει πολλές χιλιάδες -για να μη πω εκατομμύρια-χρόνια ακόμα για να βγεί από την πρωτόγονη κατάσταση. Η φλούδα του πολιτισμού είναι πολύ λεπτή, μέσα μας ισχύει ακόμα ο νόμος της ζούγκλας. Το πολύ-πολύ που μπορούν να πετύχουν σημερα, είναι να αποσοβήσουν την εκτέλεση κάποιου πνευματικού ανθρώπου σε κάποια χώρα ή να ευαισθητοποιήσουν κάποιες οργανώσεις να στείλουν τρόφιμα και φάρμακα σε λιμοκτονούντες ανθρώπους κλπ "εύκολα" ... Συμφωνείς?
 
Last edited by a moderator:
Θεωρώ πως οι πνευματικοί άνθρωποι εξαιτίας της ιδιότητας τους έχουν την ικανότητα να επηρεάσουν/αφυπνίσουν λιγάκι το κοινό. Άλλη βαρύτητα έχουν τα λόγια τα δικά τους από ό,τι π.χ. κάποιου πολιτικού. Και έως ένα σημείο είναι ''υποχρεωμένοι'' να το κάνουν, μπας και ταρακουνηθεί κανείς και ξυπνήσει από το λήθαργο του... Φυσικά δε μιλάω για στρατευμένη τέχνη ούτε για κάθε είδους ακρότητες. Πιο πολύ κύρος και εμπιστοσύνη, άλλωστε, εμπνέει κάποιος άνθρωπος που είναι ήπιων τόνων και μιλάει μόνο όταν έχει κάτι σημαντικό να δηλώσει.
 
Ο Τίτος Πατρίκιος σε συνέντευξη στο Βήμα . Βέβαια ελάχιστα προβλήθηκε όχι μόνο η δική του αλλά και άλλον σοβαρών λογίων που έχουν βγει στη δημοσιότητα κατά καιρούς. Οπότε καταλήγω πως μόνο μέσω του έργου και (επειδή μιλάμε για συγγραφείς) των λέξεων μπορούν να αντιδράσουν.
 
Ευχαριστούμε για την παραπομπή Μήτις! Ενδιαφέρουσα η συνέντευξη...
Εφόσον πάντα θα υπάρχουν πολιτικές ή μη σκοπιμότητες, είναι επόμενο να μην προβάλλονται όσο θα έπρεπε τα λόγια τέτοιων ανθρώπων.
 
Με ιδιαίτερη χαρά ανακάλυψα το συγκεκριμένο νήμα, καθώς είναι ένα θέμα που με απασχολεί από καιρό!

Οφείλουν λοιπόν οι συγγραφείς να μιλούν; Διάβασα πολύ ενδιαφέρουσες απόψεις στο νήμα. Θα ταχθώ κι εγώ με αυτούς που λένε ότι οι συγγραφείς πρέπει να μιλούν μέσα από τα έργα τους. Το ίδιο ισχύει και για κάθε μορφή τέχνης: μια φωτογραφία, ένα πίνακας ζωγραφικής, μια μελωδία, ένα τραγούδι, ένα μυθιστόρημα, όλα αυτά έχουν τέτοια δύναμη, που μπορούν να συγκινήσουν τον καθένα.

Ασφαλώς αυτό δε σημαίνει ότι απαγορεύεται να εκφραστούν και με διαφορετικούς τρόπους κάποια στιγμή, πχ με κάποια συνέντευξη. Στη σημερινή εποχή νομίζω όμως ότι έχει χαθεί το μέτρο. Βλέπω σύγχρονους συγγραφείς (οι οποίοι δεν έχουν καν την υπομονή να περιμένουν να δουν αν η εργογραφία τους αντέξει στο χρόνο, αλλά αρκούνται στις πωλήσεις, που πολλές φορές εξασφαλίζονται από το καλό marketing του εκδοτικού τους οίκου) να εξελίσσονται σε τηλεαστέρες/ραδιοφωνικούς παραγωγούς/πρόσωπα της showbiz κλπ. Η υψηλή κουλτούρα έχει γίνει συνώνυμο του life-style. Και πολύ φοβούμαι ότι όλο αυτό θα έχει μεγάλο αντίκτυπο στην παιδεία των νέων ανθρώπων...

Έπεσα πρόσφατα τυχαία στο προφίλ ενός σύγχρονου συγγραφέα (δεν έχει και τόσο σημασία ποιος είναι) στο facebook και διάβασα το εξής μήνυμά του: "Αυτή η Τζουλιέτα, το αμάξι, που θέλει να την γα..........., βγαίνει και σε φρυγανιέρα;" Θα μου πείτε χιούμορ κάνει ο άνθρωπος. Μια ανάγνωση και άλλων όμως μηνυμάτων με έπεισε ότι η φρασεολογία αυτή είναι σύνηθες φαινόμενο...

Ε λοιπόν όχι, δε θέλω τέτοιους λογοτέχνες. Θέλω λογοτέχνες-ανώτερους ανθρώπους, θέλω αυτή η ανωτερότητά τους να περνάει στα βιβλία τους και στη συνέχεια στον αναγνώστη. Με τέτοιους λογοτέχνες θα ξέρω ότι είτε μιλούν μέσα από τα βιβλία τους, είτε μέσα από την δημόσια παρουσία τους, θα έχουν κάτι άξιο να πουν. Ίσως τώρα που το σκέφτομαι, αυτός να είναι και ένας λόγος που έχει γεμίσει ο κόσμος συγγραφείς: το επίπεδο έπεσε πολύ... Υπάρχουν φυσικά και πολλές φωτεινές εξαιρέσεις, το φως τους όμως δυσκολεύεται να φτάσει σε εμάς μέσα από το πυκνό σκοτάδι της εποχής μας...

Μακάρι να είμαι λάθος.
 
Να που οι ποιητές αποφάσισαν όχι απλώς να μιλήσουν, αλλά να οργανώσουν και πορεία διαμαρτυρίας στις 21 Μαρτίου!

Βλέπω εδώ ότι συμμετέχει και η Εταιρεία Συγγραφέων, οι περισσότεροι εκδοτικοί οίκοι και άλλοι πολιτιστικοί φορείς. Ενδιαφέρον...
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
Προσωπικά, πιστεύω πως οι συγγραφείς οφείλουν να μιλούν όσο οφείλει να μιλεί κι ο καθένας μας: ο οικοδόμος, ο χασάπης κτλ. Εάν είναι γνωστός ο συγγραφέας τότε μπορεί να χρησιμοποιήσει την προβολή που έχει για να ακουστεί περισσότερο. Είναι κάτι που το κάνουν όλοι. Όλα τα "δημόσια πρόσωπα" χρησιμοποιούν τα μέσα που τους δίνονται για να μεταδόσουν την άποψή τους (από τον αριστερό Λαζόπουλο μέχρι τον δεξιό Άδωνη Γεωργιάδη).

Οι συγγραφείς είναι κι αυτό άνθρωποι με διαφορετικές απόψεις, ακριβώς όπως ο οικοδόμος κι ο χασάπης. Άλλος είναι αριστερός, άλλος δεξιός, άλλος αναρχοσοσιαλιστής, άλλος εθνικιστής, άλλος οικολόγος κι άλλος απλά ΠΑΟΚ. Άρα, άλλα γίνεται να πει ο ένας κι ακριβώς τα αντίθετα ο άλλος.

Από εκεί και πέρα, τουλάχιστον σε αυτά που μοιάζουν αυτονόητα όπως π.χ. το ότι πρέπει να σταματήσουμε να καταστρέφουμε τον πλανήτη ή ότι την οικονομική κρίση δεν πρέπει να την φορτώνεται στην πλάτη του αποκλειστικά ο λαός, σε αυτά, πράγματι, θα μπορούσαν να ενώσουν τις φωνές του.
 
Το εάν κάποιος συγγραφέας ομιλεί αναφορικά με την επικαρότητα, πολιτική ή άλλη, αλλά και το τι επιλέγει να πει, είναι κάτι εντελώς ξεχωριστό και μη προσμετρώμενο στην τελική αποτίμηση του συγγραφικού του έργου - κατ' εμέ πάντα. Να δώσω παραδείγματα για να γίνω πιό κατανοητός: ο αγαπημένος μου - και του Φαροφύλακα!- Μπόρχες, ο οποίος έλεγε οτι η πολιτική είναι το άλλο όνομα της πλήξης και όταν άνοιγε επί πολιτικών ζητημάτων το στόμα του πέταγε αδιανόητα διαμάντια - κατα πολλούς είναι ο κυριότερος λόγος για τον οποίο δεν του απονεμήθηκε το βραβείο Νόμπελ. Στον αντίποδα, ο Σελίν, συγγραφέας του αριστουργηματικού Ταξιδιού στην άκρη της νύχτας, ο οποίος άφησε τις αντισημιτικές, φασίζουσες και φιλοναζιστικές απόψεις του να εμφιλοχηρήσουν και σε κάποια βιβλία του ακόμα, γεγονός που δεν το καθιστά ωστόσο καθαυτό μικρότερο συγγραφέα.
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
πέταγε αδιανόητα διαμάντια - κατα πολλούς είναι ο κυριότερος λόγος για τον οποίο δεν του απονεμήθηκε το βραβείο Νόμπελ. Στον αντίποδα, ο Σελίν, συγγραφέας του αριστουργηματικού Ταξιδιού στην άκρη της νύχτας, ο οποίος άφησε τις αντισημιτικές, φασίζουσες και φιλοναζιστικές απόψεις του να εμφιλοχηρήσουν και σε κάποια βιβλία του ακόμα, γεγονός που δεν το καθιστά ωστόσο καθαυτό μικρότερο συγγραφέα.
Αυτό, ακριβώς, εννοούσα. Γιατί από την αρχή τού νήματος μού δίνεται μια εντύπωση πως περιμένουμε από τους συγγραφείς να εκφράσουν μια κοινή άποψη που μάλιστα να είναι και η δική μας. Λέμε να μιλάνε οι άνθρωποι τής τέχνης όμως δεν είδα και πολύ ενθουσιασμό με τον Λαρς Φον Τρίερ όταν δήλωσε πως καταλαβαίνει τον Χίτλερ.
 
Το βρίσκω άδικο να φορτώνουμε τους καλλιτέχνες με ένα τέτοιο χρέος. Είναι άνθρωποι που έχουν ένα χάρισμα και το μοιράζονται με τους υπόλοιπους. Η δημοσιότητα που μπορεί να συνοδεύει τη δραστηριότητά τους δεν τους υποχρεώνει να μας προσφέρουν κάτι παραπάνω από την καλλιτεχνική τους δημιουργία. Επομένως, πιστεύω ότι το αν στρατεύονται ή όχι σε έναν σκοπό δεν προσδιορίζει την αξία τους ούτε ως καλλιτεχνών ούτε ως ανθρώπων.

Επιπλέον, είναι πολύ σχετικό το τι περιμένει ο καθένας μας να ακούσει από έναν πνευματικό άνθρωπο σχετικά με τα προβλήματα της εποχής. Παρατηρώ πολύ συχνά ότι περιμένουμε να ακούσουμε αυτό που ήδη πιστεύουμε με το περίβλημα της αυθεντίας ενός πνευματικού ανθρώπου, ώστε να επιβεβαιώσουμε την ορθότητα της σκέψης μας. Όταν δημοσιεύθηκε αυτό το κείμενο για την Κρίση με υπογραφές 32 διανοούμενων με πολύ ηχηρά ονόματα λοιδωρήθηκε με τίτλους όπως "Μνημόνιο και… ξερό ψωμί συνιστούν 32 διανοούμενοι για τους εργαζόμενους" ή "32 κατασκευαστές συνειδήσεων συνιστούν τόλμη. Αυτοί ξέρουν!". Αργότερα δημοσιεύθηκε αυτό το κείμενο, που επίσης βρήκε πολιτικό αντίλογο και κατακρίθηκε.

Για να δώσω ένα πιο μακρινό παράδειγμα, ο Βάγκνερ απαγορεύεται στο Ισραήλ, επειδή ήταν ο αγαπημένος συνθέτης του Χίτλερ. Είναι δίκαιο αυτό για την καλλιτεχνική του αξία; Ή ήταν ο Βάγκνερ, που έζησε τον 19ο αιώνα, ναζιστής;

Όσον αφορά την κίνηση για την 21η Μαρτίου, τη βρίσκω ενδιαφέρουσα για τρεις λόγους. Πρώτον, γιατί μου κάνει εντύπωση το γεγονός ότι φαίνεται αρκετά συλλογική. Δεύτερον, γιατί καταλαβαίνω τους ανθρώπους που λένε ότι δεν μπορούν να συμμετέχουν σε εκδηλώσεις εορτασμού της Ημέρας της Ποίησης, ενώ καταρρέει το σύμπαν. Και τέλος, γιατί θα ήθελα να δω την ιδιαιτερότητα αυτής της "διά-μαρτυρίας", έστω και αν δεν έχει να κάνει με την ουσία των θέσεων που θα εκφραστούν, αλλά μόνο με τα μέσα έκφρασης.

ΥΓ: Τα κείμενα που παραθέτω τα διάλεξα σχεδόν τυχαία, από μία πρόχειρη έρευνα στο γουγλή, για να δώσω ένα παράδειγμα της κριτικής που ασκείται στους διανοούμενους για τις παρεμβάσεις τους. Κάποια από αυτά έχουν σαφείς πολιτικές και ιδεολογικές κατευθύνσεις. Αν η παραπομπή σε αυτά είναι αντίθετη προς τους κανόνες του φόρουμ, ή έστω, αν οι διαχειριστές πιστεύουν ότι μπορεί να προκληθεί έντονη αντιπαράθεση εξαιτίας τους, μπορώ να επεξεργαστώ την ανάρτησή μου :)
 
Last edited:
Γιατί από την αρχή τού νήματος μού δίνεται μια εντύπωση πως περιμένουμε από τους συγγραφείς να εκφράσουν μια κοινή άποψη που μάλιστα να είναι και η δική μας.[/URL].
Φάρε, με πρόλαβες! Φταίει ότι κάνω πολύ ώρα να επεξεργαστώ τις αναρτήσεις μου, γιατί έχουν το θράσος να διακόπτουν για θέματα δουλειάς ενώ γράφω! :γκρμφ:

Αυτό ακριβώς πιστεύω κι εγώ.
 
Last edited:
Στον αντίποδα, ο Σελίν, συγγραφέας του αριστουργηματικού Ταξιδιού στην άκρη της νύχτας, ο οποίος άφησε τις αντισημιτικές, φασίζουσες και φιλοναζιστικές απόψεις του να εμφιλοχηρήσουν και σε κάποια βιβλία του ακόμα, γεγονός που δεν το καθιστά ωστόσο καθαυτό μικρότερο συγγραφέα.
Αλήθεια, σε ποια βιβλία του συμβαίνει αυτό; Γιατί στο "Ταξίδι" δεν παρατήρησα τίποτα τέτοιο.
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
Φάρε, με πρόλαβες! Φταίει ότι κάνω πολύ ώρα να επεξεργαστώ τις αναρτήσεις μου, γιατί έχουν το θράσος να διακόπτουν για θέματα δουλειάς ενώ γράφω! :γκρμφ:
Απαράδεκτοι!!! καταδυνάστευση τού εργαζόμενου!!! ( :ρ )
 
Ξεθάβω αυτό το θέμα, καθώς προσφάτως ακουσα μια ραδιοφωνική συνέντευξη του ποιητή Μιχάλη Γκανά, στην οποία ερωτήθη ακριβώς την ίδια ερώτηση. Απάντησε ότι (προφανώς) η δουλειά του συγγραφέα/ποιητή δεν είναι να βγαίνει και να μιλάει όπως θέλουμ(ν)ε κάποιοι, αλλά μιλάει μέσα από το έργο του.
Μετά από παρότρυνση της οικοδέσποινας διάβασε ένα ποίημά του, με φανερό σχόλιο για την τωρινή κατάσταση και στο τέλος, με κάποια πικρία, σχολίασε : "ο άλλος δεν το έχει διαβάσει αυτό και μετά σου λέει γιατί δε μιλάς...ε τι άλλο να πω;"

μια απάντηση, από έναν άμεσα εμπλεκόμενο, στην ερώτηση "Οι συγγραφείς οφείλουν να μιλούν;"
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
Ο διάσημος Βραζιλιάνος συγγραφέας, Πάουλο Κοέλιο πήρε θέση για το δημοψήφισμα στην Ελλάδα: «Όχι στη λιτότητα - ναι στη δημοκρατία» (No to austerity - yes to democracy).

Αναρωτιέμαι εάν θα υπάρξει άνθρωπος του πνεύματος που θα μας συστήσει "Ναι στην εξαντλητική λιτότητα. Σκύψτε λίγο το κεφάλι ώστε να μείνετε στην ευρωζώνη!" :ρ

(πέρα από τον Ρουβά, δηλαδή.. :)))) )
 
Top